To "Θέατρο της Καινοτομίας": Tι είναι, πώς επιδρά και πώς μπορεί να αποφευχθεί

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Δρ Φώτη Φιλιππόπουλου στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και τη δημοσιογράφο Αλεξάνδρα Γούτα, Τρίτη 14 Ιουνίου 2022 / Αναδημοσίευση από ©ΑΠΕ-ΜΠΕ ΑΕ.



Αν στα τέλη του 19ου αιώνα ήταν ο «πυρετός του χρυσού», που κινητοποίησε χιλιάδες ανθρώπους στην αμερικανική δύση να αναζητήσουν κοιτάσματα ικανά να αλλάξουν τη ζωή τους, τα τελευταία τουλάχιστον 20 χρόνια, είναι ο «πυρετός της καινοτομίας» αυτός που ξεσηκώνει χιλιάδες επιστήμονες και επιχειρηματίες ανά την υφήλιο, να κυνηγήσουν πορεία αντίστοιχη των προβεβλημένων αυτοδημιούργητων μεγιστάνων της Silicon Valley.


Όλοι επιθυμούν διακαώς να καινοτομήσουν, αλλά το αποτέλεσμα συχνότατα δεν είναι αυτό που ονειρεύονται οι υποψήφιοι μιμητές και μιμήτριες του Στιβ Τζομπς: πολλές νεοφυείς επιχειρήσεις καταλήγουν να περιφέρονται από επιχειρηματική θερμοκοιτίδα σε επιχειρηματική θερμοκοιτίδα με μια υποτιθέμενα ανατρεπτική ιδέα, η οποία όμως όταν «κοντραριστεί» με την πραγματικότητα της αγοράς δεν αποδίδει έσοδα.


Την ίδια στιγμή, ώριμες εταιρείες και οργανισμοί χρηματοδοτούν αδρά κόμβους καινοτομίας, που στην πράξη παραμένουν συχνά κενά κελύφη. Η επένδυση τους δεν αποκτά ποτέ εμπορικό αντίκρυσμα, λόγω έλλειψης της κατάλληλης νοοτροπίας ή ακατάλληλων εσωτερικών διαδικασιών για την παραγωγή πραγματικής καινοτομίας.


Σε πολλά άρθρα που διαβάζουμε για ανατρεπτικές επιχειρηματικές ιδέες καραδοκεί αυτό που αποκαλείται «Θέατρο Καινοτομίας». Με πολύ απλά λόγια, το φαινόμενο οι εταιρείες -μικρές ή μεγάλες- να επιδίδονται σε σερί ενεργειών, που έξωθεν μοιάζουν με καινοτομία, αλλά δεν είναι, και δημιουργούν μηδαμινή πραγματική αξία. Ακραίο παράδειγμα ήταν αυτό της Ελίζαμπεθ Χολμς της «Theranos», η οποία ακολούθησε την οδό του «fake it till you make it» («προσποιήσου ότι το πέτυχες, μέχρι να το πετύχεις»), πείθοντας άπαντες ότι δημιούργησε ένα διαγνωστικό μηχάνημα, που θα άλλαζε την ιστορία της παγκόσμιας υγείας. Αρκετά χρόνια μετά την ίδρυση της «Theranos» και έπειτα από εκατοντάδες διθυραμβικά δημοσιεύματα, η «Wall Street Journal» αποκάλυψε πως το επαναστατικά καινοτόμο διαγνωστικό μηχάνημα που υποσχόταν η Theranos ουσιαστικά ...δεν υπήρχε.


Έκτοτε, η περίπτωση της Theranos λειτουργεί -μεταξύ άλλων- ως παράδειγμα προς αποφυγή για δημοσιεύματα σχετικά με επιχειρηματικές προθέσεις χωρίς υπόβαθρο ή μετρημένο αντίκτυπο ή ακόμα χειρότερα για πλήρως ανυπόστατες καινοτομίες, παρατηρεί, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο βραβευμένος ειδικός εταιρικής καινοτομίας και ιδρυτής της Curious Inc., δρ Φώτης Φιλιππόπουλος, επισκέπτης λέκτορας στη διδακτορική σχολή του Πολυτεχνείου του Μιλάνου, επισκέπτης καθηγητής στο Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος και εξωτερικός εμπειρογνώμονας για την καινοτομία στην Κομισιόν.


Συχνότατα, οι καλοπροαίρετες και αναγκαίες πρωτοβουλίες για την καινοτομία καταλήγουν σε "Θέατρο της Καινοτομίας". Ουσιαστικά σε ενέργειες που σηματοδοτούν την ύπαρξη συστηματικών και οργανωμένων προσπαθειών για την καινοτομία, χωρίς όμως να συνοδεύονται από ξεκάθαρα αρθρωμένη απόδοση των επενδύσεων, σημαντικό καταμετρημένο επιχειρηματικό αντίκτυπο και δέσμευση στην έρευνα και ανάπτυξη. - Δρ Φώτης Φιλιππόπουλος

Σε πρόσφατη ανάλυση του Στιβ Μπλανκ στο "Harvard Busine